Cây Vi.tex - Cứu Tinh Của Sức Khỏe Và Sinh Lý Nữ

01/03/2021 Lê Anh Quang
Cây Vi.tex - Cứu Tinh Của Sức Khỏe Và Sinh Lý Nữ

Cây Vi.tex hay còn có các tên gọi khác là cây trinh nữ Châu Âu, cây chasteberry… và nhiều người biết đến với tên gọi “cây thảo mộc cho phụ nữ” hay vị cứu tinh của sức khỏe sinh lý nữ giúp cải thiện sức khỏe nữ giới bước vào thời kỳ kinh nguyệt, tiền mãn kinh hay mãn kinh. Hãy cùng Hạnh Xuân tìm hiểu rõ hơn về cây Vi.tex cũng như tác dụng của nó trong bài viết sau đây nhé.

1. Cây Vi.tex (Vi.tex agnus-castus) là cây gì?

Cây Vi.tex có tên khoa học là Vi.tex agnus-castus (họ Lamiaceae – Bạc hà) hay còn gọi là cây Trinh nữ Châu Âu, cây chasteberry… Cây Vi.tex mọc ở vùng Địa Trung Hải và Tây Á. Ngày nay Vi.tex được trồng ở vùng cận nhiệt đới trên thế giới và du nhập đến nhiều khu vực.

Vi.tex được sử dụng từ hàng nghìn năm trước bởi những phụ nữ có những vấn đề về kinh nguyệt. Trong số những tác giả từ thời Ai Cập cổ và La Mã, cây Vi.tex vẫn được ghi chép lại với tác dụng điều trị các bệnh lý của phụ nữ, nhà tự nhiên học đầu tiên của La Mã đã viết “Loại cây này giúp cải thiện điều hòa chu kỳ kinh nguyệt và giảm triệu chứng trong thời gian kinh nguyệt của phụ nữ. Nó cũng kích thích tiết thêm nhiều sữa …”

Cây Vi.tex (Vi.tex agnus-castus) là cây gì?

Sự quan tâm tới cây Vi.tex được hâm nóng lên từ năm 1938, khi nhà khoa học người Đức là Gerhard Madaus tiến hành nghiên cứu về tác dụng sinh học của các bộ phận của cây Vi.tex. Ông thấy rằng dịch chiết của lá, quả và vỏ thân cây có tác dụng làm chậm quá trình động dục của chuột cái mà không gây ảnh hưởng tới khả năng sinh sản, trong đó dịch chiết quả cây Vi.tex có hiệu quả mạnh nhất.

Thành phần của cây Vi.tex

Quả cây Vi.tex là thành phần mà bạn cần quan tâm nhất. Quả Vi.tex Agnus-Castus (chasteberry) được biết đến với các thành phần:

  • Các tinh dầu (cineol)
  • Iridoid glycoside
  • Flavonoid
  • Diterpenoid.
  • Axit linoleic được tách ra từ quả và được nhận biết như một hợp chất estrogen.

Tác dụng dược lý của Vi.tex có được là do sự kết hợp và hiệp đồng tác dụng của các thành phần này giúp điều hòa lượng hormone đặc biệt hữu ích cho thời kỳ tiền kinh nguyệt và mãn kinh.

2. Cơ chế tác động chính của quả cây Vi.tex

Cơ chế tác động thông qua thụ thể dopaminergic

Diterpene trong quả Vi.tex kích thích thụ thể D2 làm tăng hoạt động của hệ dopaminergic. Sự hoạt hóa của các thụ thể này ức chế sự sản xuất và tiết quá mức prolactin.Tình trạng thừa prolactin là yếu tố phổ biến làm giảm lượng estrogen và progesterone do vậy kiểm soát lượng prolactin làm cho cơ thể có khả năng tăng lượng progesterone và estrogen về mức bình thường. Tăng hoạt động của hệ dopaminergic cũng giúp kiểm soát thân nhiệt và cảm xúc, vì vậy có thể làm giảm các cơn bốc hỏa và các triệu chứng về mặt tâm lý do tình trạng thiếu hụt hoặc tăng estrogen.

Dịch chiết quả Vitex tương tác với các thụ thể Dopaminergic-2 tại não bộ

Dịch chiết quả Vi.tex tương tác với các thụ thể Dopaminergic-2 tại não bộ

Cơ chế kích thích thụ thể opioid

Thành phần Flavonoid (chủ yếu là casticin) trong quả Vi.tex kích thích thụ thể μ- và δ-opioid,  điều hòa hệ opioid để làm giảm đau và điều hòa khả năng chịu đựng. Do làm tăng hoạt động của hệ opioid , quả Vi.tex có thể làm tăng tổng hợp và giải phóng β-endorphin và điều hòa hoạt động của hệ noradrenergic. β-endorphin giúp điều hòa chu kỳ kinh nguyệt thông qua ức chế giải phóng hormone gonadotropin (GnRH) ở vùng dưới đồi và hormone kích thích hoàng thể hoá và kích thích nang trứng ở thùy trước tuyến yên để điều hòa lượng estrogen và progesterone cũng như điều hòa thân nhiệt.

Hơn nữa, hệ opioate đóng vai trò thiết yếu trong việc điều hòa tâm trạng, sự ngon miệng và hoạt động của hệ trục dưới đồi-tuyến yên-tuyến thượng thận (HPA). Cơ chế này giúp làm giảm các triệu chứng của hội chứng tiền kinh nguyệt (PMS) và mãn kinh gồm cả cơn bốc hỏa, thay đổi tâm trạng, đau nửa đầu (migraine) và giữ nước.

Cơ chế tác động thông qua melatonin

Giảm tiết melatonin có liên quan tới các triệu chứng về tâm trạng, giấc ngủ và vận mạch của thời kỳ mãn kinh. Qủa Vi.tex cũng cho thấy tác dụng phụ thuộc liều làm tăng tiết melatonin do vậy giúp tăng hiệu quả cải thiện các triệu chứng của thời kỳ mãn kinh.

Tuy nhiên người ta vẫn chưa biết rõ liệu đó là kết quả gián tiếp của Vi.tex trong việc điều hòa lượng progesterone & estrogen hay là có cơ chế tác dụng trực tiếp.

3. Cây Vi.tex có tác dụng gì?

3.1. Giảm các triệu chứng tiền mãn kinh, mãn kinh

Ở thời kỳ mãn kinh và tiền mãn kinh, hoạt động của buồng trứng giảm sút. Estrogen sản sinh không đủ cung cấp cho hoạt động cơ thể. Đó cũng chính là nguyên nhân khiến hoạt động của hệ Dopaminergic trong não bộ của phụ nữ giảm đáng kể. Nghiên cứu cho thấy, tinh chất Diterpene trong quả trinh nữ Châu Âu kích thích hoạt động hệ Dopaminergic. Nhờ vậy mà tâm trạng, cảm xúc của nữ giới được kiểm soát, tránh cáu gắt, căng thẳng bất thường.

Thêm vào đó, Diterpene còn ức chế sản sinh Prolactin - chất làm tăng các triệu chứng rối loạn tiền mãn kinh. Nhờ vậy mà các triệu chứng tiền mãn kinh được giảm nhẹ và ít ảnh hưởng đến nữ giới. Hơn nữa, quả của trinh nữ châu Âu kích thích tiết Melatonin. Chất này có tác dụng cải thiện giấc ngủ, tâm trạng rất tốt cho nữ giới tiền mãn kinh, mãn kinh.

Cây Vi.tex có tác dụng gì?

3.2. Giảm hội chứng tiền kinh nguyệt (PMS)

Từ năm 1988, một cuộc nghiên cứu khoa học tại Úc đã chứng minh quả của cây vi.tex có thể tạo ra hormone giới tính. Hormone được sản sinh tác dụng lên tuyến yên giúp nữ giới điều hòa kinh nguyệt. Đồng thời, các triệu chứng kỳ kinh nguyệt cũng được giảm bớt.Trong đó có: trầm cảm, thèm ăn, stress, nổi mụn… được hạn chế.

Chasteberry thảo dược có thể giúp cơ thể thiết lập một sự cân bằng thích hợp giữa estrogen và progesterone. Nghiên cứu cho thấy dùng cao chasteberry liều 20mg/ngày trong vòng 1 tháng có thể cải thiện tất cả các triệu chứng ở phụ nữ bị PMS như làm giảm đau đầu, căng ngực, đầy hơi, mệt mỏi, cảm giác thèm ăn đồ ngọt, giảm cảm giác lo lắng, cáu gắt, trầm cảm và thay đổi tâm trạng... Kết quả nghiên cứu sau khi sử dụng dịch chiết Chasteberry cho thấy 31% bệnh nhân hết hoàn toàn các triệu chứng, và 55% báo cáo cải thiện đáng kể. “Các bác sĩ và bệnh nhân đều hài lòng với điều trị tại hơn 90% các trường hợp, ví dụ, các triệu chứng hoặc biến mất hoàn toàn hoặc đã được cải thiện đáng kể. ”

Loại dược liệu này còn giúp nữ giới điều tiết lại chu kỳ kinh nguyệt. Với chị em có chu kỳ kinh nguyệt thất thường, lúc ngắn lúc dài, trinh nữ châu Âu làm tăng giảm số ngày hành kinh. Ngoài ra, cây còn dùng để trị liệu các bệnh liên quan như đau nửa đầu và nổi mụn khi đến chu kỳ kinh nguyệt.

Cây vitex giúp giảm hội chứng tiền kinh nguyệt (PMS)

3.3. Hỗ trợ điều trị vô sinh, hiếm muộn

Cây trinh nữ châu Âu có tác dụng tuyệt vời trong việc cân bằng hormone. Progesterone được kích thích sản sinh tới 56% - đây chính là hormone giới tính duy trì thai. Hormone này đảm nhiệm vai trò kích thích rụng trứng. Nhờ vậy mà cơ hội thụ thai được tăng cao. Các tiến sĩ của Đại học Stanford - Hoa Kỳ đã phát hiện, trinh nữ châu Âu cho biết, loại dược liệu này còn giúp nữ giới tránh sảy thai.

Suy giảm chức năng hoạt động của buồng trứng và nồng độ Prolactin quá cao là những nguyên nhân hàng đầu cản trở thụ thai và gây vô sinh. Các chuyên gia y tế hàng đầu khuyến nghị: uống từ 175 đến 225mg chiết xuất từ quả cây trinh nữ châu Âu mỗi ngày sẽ hỗ trợ điều trị vô sinh. Một nghiên cứu đã được công bố trên Tạp chí Y học sinh sản, 15 đối tượng nữ giới khó thụ thai uống hỗn hợp chiết xuất từ quả Vi.tex, trà xanh và khoáng chất. Kết quả khả quan cho thấy, chỉ sau 5 tháng, 5 trong số 15 nữ giới thực nghiệm đã thụ thai thành công.

3.4. Hỗ trợ điều trị u xơ tử cung và u xơ tuyến vú

U xơ tử cung và u xơ tuyến vú là các bệnh thường gặp ở phụ nữ do rối loạn hormone gây nên. Nhờ đặc tính kháng khuẩn, chống nấm, chống viêm của mình Chasteberry đã được chứng minh có thể thu nhỏ kích thước khối u xơ tử cung và ngăn chặn u xơ tử cung lặp lại.

3.5. Cải thiện nguồn sữa mẹ

Không chỉ điều hòa lượng prolactin trong cơ thể, khi sử dụng trong thời kỳ cho con bú chasteberry còn làm tăng prolactin thúc đẩy tiết sữa nhiều hơn. Trong một nghiên cứu dành cho 100 bà mẹ đang cho con bú, sử dụng chasteberry cho thấy hiệu quả cải thiện dòng chảy của sữa và lượng sữa mẹ được tiết ra.

4. Bằng chứng về mức độ an toàn khi sử dụng các sản phẩm chiết xuất từ quả cây Vi.tex

Từ các nghiên cứu lâm sàng hiện tại, các nghiên cứu theo dõi sau khi lưu hành, các cuộc điều tra hoặc ghi nhận tự giác, người ta không thấy có lo ngại nào về độ an toàn liên quan tới quả Vi.tex. Không có tác dụng phụ nào liên quan tới quả Vi.tex và các tác dụng phụ được ghi nhận là hiếm, nhẹ và giống như nhóm giả dược.

Mặc dù chưa có báo cáo về tương tác thuốc, các thử nghiệm trên động vật cho thấy dịch chiết Vi.tex có khả năng tương tác với thuốc phong bế Dopamine. Dịch chiết Vi.tex cũng không nên sử dụng cho phụ nữ đang mang thai.

5. Ứng dụng sử dụng cây Vi.tex trong Y học

Thời cổ đại

Thời cổ đại, cây Vi.tex rất thông dụng, được mô tả trong anh hùng ca Iliad thời Homer vào thế kỷ VI TCN, là biểu tượng của lòng trinh bạch tránh được tội lỗi. Như tên cây “Trinh nữ” đã ám chỉ, người ta cho rằng nó được dùng để giảm khát vọng tình dục. Vi.tex được sử dụng từ hàng nghìn năm trước bởi những phụ nữ có những vấn đề về kinh nguyệt

Trong số những tác giả từ thời Ai Cập cổ và La Mã, cây Vi.tex vẫn được ghi chép lại với tác dụng điều trị các bệnh lý của phụ nữ, nhà tự nhiên học đầu tiên của La Mã đã viết “Loại cây này giúp cải thiện điều hòa chu kỳ kinh nguyệt và giảm triệu chứng trong thời gian kinh nguyệt của phụ nữ. Nó cũng kích thích tiết thêm nhiều sữa …”

Hoa, lá, quả và toàn cây Vi.tex được sử dụng trong truyền thống của người Ai Cập, La Mã trong các lễ hội như biểu tượng của sự sinh sôi, hôn nhân, sự trong trắng.

Thế kỷ 20

Sự quan tâm tới cây Vi.tex được hâm nóng lên từ năm 1938, khi nhà khoa học người Đức là Gerhard Madaus tiến hành nghiên cứu về tác dụng sinh học của các bộ phận của cây Vi.tex. Ông thấy rằng dịch chiết của lá, quả và vỏ thân cây có tác dụng làm chậm quá trình động dục của chuột cái mà không gây ảnh hưởng tới khả năng sinh sản, trong đó dịch chiết quả có hiệu quả mạnh nhất.

Hormone của tuyến yên điều hòa chức năng tử cung ảnh hưởng với chu kỳ kinh nguyệt, thụ thai và các quá trình khác của người phụ nữ. Dịch chiết quả Vi.tex tác động tới điều tiết hormone của tuyến yên, giúp điều hòa hu kỳ kinh nguyệt. Nó cũng kích thích sản xuất hormone tạo sữa và ức chế các loại hormone làm giảm lượng sữa. Một thử nghiệm lâm sàng tiến hành năm 1954 trên 1,000 người mẹ cho con bú cho thấy quả Vi.tex có tác dụng kích thích sữa tốt hơn Vitamin B1.

Cây Vi.tex ngày nay

Các nghiên cứu tại Đức và nhiều nước khác trong suốt hơn 50 năm qua đã nhấn mạnh lợi ích của cây Vi.tex trong điều trị các bệnh liên quan tới hormone phụ nữ như hội chứng tiền kinh nguyệt, tiền mãn kinh và mãn kinh. Phần lớn các nghiên cứu sử dụng dịch chiết quả Vi.tex

Nhờ sự tiến bộ của khoa học, người ta đã xác định được các thành phần chính của dịch chiết quả Vit.ex gồm flavonoid, tinh dầu, iridoid glycoside và diterpene.Tác dụng dược lý của Vi.tex có được là do sự kết hợp và hiệp đồng tác dụng của các thành phần này giúp điều hòa lượng hormone đặc biệt hữu ích cho thời kỳ tiền kinh nguyệt và mãn kinh.

Bài viết trên đây của Hạnh Xuân đã nói về cây trinh nữ châu Âu và những tác dụng tuyệt vời cho sức khỏe sinh lý nữ. Hy vọng, bạn đọc đã có thêm những thông tin thú vị về loại thảo dược này. 

Đây là 1 thành phần trong Viên uống nội tiết tố Hạnh Xuân - Sản phẩm nội tiết tố đầu tiên kết hợp cùng lúc 3 chiết xuân thành phần đặc biệt tốt cho sức khỏe phụ nữ là: sâm tố nữ, quả cây Vi.tex (cây trinh nữ châu Âu) và mầm đậu nành giúp cân bằng nội tiết tố nữ, cải thiện hiệu quả các vấn đề khó chịu của chị em: Khô hạn, giảm ham muốn, bốc hỏa, rối loạn kinh nguyệt, lão hóa da... đặc biệt ở phụ nữ sau sinh, phụ nữ tiền mãn kinh, mãn kinh.

Nguồn tham khảo:

Viết bình luận của bạn: